| Too Big to Fail or Too Big to Change? |
 |
 |
 |
|
Jules Muis is de meest besproken accountant van 2010, dat durf ik nu al te stellen, koud twee maanden onderweg. Dankzij zijn ‘heldere’ optredens voor Commissie De Wit, bij Pauw & Witteman en recente interviews in onder andere de Volkskrant van afgelopen weekend. Jules schrijft ook een wekelijkse bijdrage op www.accountant.nl.
Jules heeft de afgelopen weken een controversieel onderwerp aan de kaak gesteld: nationaliseren van het accountantsberoep. Dit onderwerp ligt in het verlengde van nogal vaker en sterker doorklinkende geluid van ‘wie betaalt, die bepaalt’, hiermee [vaak volledig ten onrechte] suggererende dat accountants de rug niet recht [kunnen] houden, wanneer het spannend wordt in de discussie met klanten of cijfers wel of niet juist worden weergegeven.
Nationaliseren moet worden gelezen als ‘einde commerciële insteek, en hoofdregel, klant betaalt de verplichte accountantscontrole van de jaarrekening’. Onder een genationaliseerd regime worden deze accountantscontroles betaald uit belastinggeld of [ook mogelijk] een pot met geld die is gevuld door een verplichte jaarlijkse bijdrage door alle ondernemingen. Verder niet relevant. Kern, accountant wordt betaald door ‘maatschappelijk verkeer’, tegen ‘maatschappelijke, Balkellende normen’.
Zie dit tegen de achtergrond dat de gezamenlijke omzet van accountantskantoren wereldwijd zomaar gelijk zal zijn aan het bruto nationaal product van een gemiddeld Europees land. Kortom, een soepel lopende, miljardenbusiness nationaliseren, of die intentie uitspreken of discussie op gang brengen is een gewaagde stap.
Jules heeft in zijn recente blog een mooi opgebouwd verhaal weergegeven. Uit het verhaal heb ik de kern hieronder gekopieerd.
“Maar dat neemt niet weg dat als het beroep volhardt in de suggestie dat het in deze crisis geen steken heeft laten vallen - en daarmee eigenlijk stelt dat we een volgende diepe crisis wederom tegemoet zullen zien zonder enige signaalfunctie op microniveau via de accountantsverklaring -, het dan zichzelf een slechte dienst bewijst. En dat de functie dan, in ieder geval voor de 'too big to fail'-instellingen, beter kan worden gemanaged door of onder regie kan staan van diegenen die uiteindelijk de rekening betalen: de belastingbetalers en de instituties aan wie zij hun geld toevertrouwen.”.
Ik heb Jules een compliment gegeven voor het goed opgebouwde betoog en het feit dat hij de discussie op gang houdt. Toch wil er wel wat kanttekeningen bij plaatsen.
Mijn ‘zorg’ is waar ligt ‘de grens’ van “too big to fail’. Vanuit het ‘maatschappelijk verkeer’ zal de grens ‘too big to fail’ vanuit een ieder zijn invalshoek, belevingswereld worden ingevuld. Emoties en subjectiviteit. Zomaar een voorbeeld ergens in de wereld, denk hierbij aan het wat zich afspeelt binnen de energiesector en de weerstand die wordt opgeroepen door ‘willekeur’ van overnames, desinvesteringen, die weer leiden tot grove impairments [Nuon – Vattenfall] en die vervolgens weer kunnen leiden tot instabiliteit. Er zullen mensen zijn die vervolgens zeggen, die energiemaatschappijen, ‘handen af’, ‘too big to fail’ In een geheel andere hoek, kijk wat zich nu in de zorg afspeelt [kleiner in massa , minder complex] , maar ook ‘too big to fail’ vanuit belevingswereld van patiënten die afhankelijk zijn van zorginstellingen [die nu bij bosjes afvallen…ondanks goedkeurende accountantsverklaringen]. De vraag is dan ook, is de belastingbetaler de enige ‘stakeholder’ waarvan het belang moet worden afgewogen? Uiteindelijk zijn wij uiteraard allemaal belastingbetalers. De grens licht wellicht al bij ‘de klant’, ‘de patiënt’ of die medewerker van een ondernemersraad die zich zorgen maakt over de continuïteit van zijn organisatie [ook hier zijn er voorbeelden ten over]. Het is net als de vraag ‘wat is een zwaar beroep, en waar ligt de AOW grens’ versus ‘wat is too big to fail.’ Mijn persoonlijke mening is – wil je echt fundamenteel is veranderen – dan is het zal je al relativerend toch richting ‘algehele nationalisatie gaan’. Hoe goed we het ook doen, hoe goed we het ook willen doen, hoe demagogisch het ook klinkt, het beeld van ‘wie betaalt, bepaalt’ is wel hetgeen wat nu in de markt, bij kritische volgers van onze beroepsgroep, bij klanten, aan beeldvorming bestaat. En ik zie geen Big4 die dit beeld nu proactief aan het ‘verbeteren is’. Niet in Nederland, en is lees er ook weinig over wat betref internationale discussies. Wil je het systeem 'een beetje' veranderen en organisaties - 'na definitie van wat is dan in hemelsnaam too Big To fail’- onder nationalisatie laten vallen, dan accepteren wij met elkaar een differentiatie in de zwaarte, diepgang van 'veronderstelde' onafhankelijkheid. Dat is mijn inziens niet de weg. Dan kunnen wij ons beter neerleggen bij het dan te veronderstellen feit dat het bestaande systeem, in huidige vorm [zakelijk, commercieel briljant], als systeem 'too big to change' is en dat we discussie moeten laten rusten. Deze discussie is, of zou moeten zijn, het enige onderwerp dat mij echt aan het denken zet over het hoe en waarom als registeraccountant je invulling geven aan wat je ‘dagelijks bestaan’ is – zover het gaat om het afgeven van ‘onafhankelijke Assurance’. Gelukkig is slechts 20% van onze business ‘assurance gedreven’, ofwel ik hoef er eigenlijk maar 1 dag in de werkweek over na te denken. Scheelt weer.
Pieter
Markeer als favoriet
Email dit artikel
Hits: 669 Commentaar (0)
 Schrijf commentaar
|
